Kültür Sanat, Kültür Sanat Derneği
   
Müzik Bilgileri
   
Dış Duyurular
Türk Müziği Konservatuar'larında saz ve ses eğitimi alan öğrencilerin edindikleri teorik bilgileri, pratikte uygulamaları için derneğimizdeki çalışmalarımıza katılımlarını bekliyoruz.
Türk Sanat Müziği Notaları
Bestecilerimizin şarkılarını ve eserlerinin notalarını arşivimizde bulabilir,
Türk Sanat Müziği hakkında derlenmiş bilgilere, Makamlar ve Fasıllar hakkında dökümanlara sitemizden ulaşabilirsiniz.
Türk Müziği Bilgileri
   
 
FEHMİ TOKAY
fehmi_tokay 1889 yılında İstanbul’da, Üsküdar’ın Debbağlar mahallesinde doğdu. Dedesi jandarma muhasebecisi Tahsin Bey, Babası “Divan-ı muhasebat” (Sayıştay) mırakıplarından (denetçilerinden) ve “Tetkik-i Muhasebat Komisyonu Reisi” Hüsnü Bey, annesi Harmanlık Mektebi müdiresi Şadiye Hanım’dır.İlkokulu Üsküdar’da, Ravza-i Terakki okulunda okudu ve Toptaşı Askeri Rüştiyesi’ni bitirdi. Yüksek
öğrenimine “Mühendis Mektebi” nde devam etti. Bu sıralarda Balkan Savaşı, arkasından da I.Dünya Savaşı çıktığından öğrenimini yarıda bıraktı. Savaştan sonra, 1919 yılında “Hendesehane-i Mülkiye-i Şahane” yi bitirdi. Mesleğini elde edince Kocaeli, Ankara, Bolu, Çankırı, Kütahya gibi merkezlerde imar müdürlüğü, başmühendislik ve çeşitli idari görevler aldı. Trabzon-İran transit yolu yapılırken başmühendis idi(1936). Son görevi olan Bayındırlık Bakanlığı Şoseler ve Köprüler Dairesi başkan yardımcısı iken, yaş sınırı dolayısıyla 1954’de emekli oldu. Bundan sonraki hayatını İstanbul’da sanat çevrelerinde sürdüren fehmi_tokay, 23 Haziran 1959 tarihinde bir kalp krizi geçirerek Fransız Hastahanesi’ne kaldırıldı. Bütün uğraşmalara rağmen beş gün daha yaşadıktan sonra 28 Haziran 1959 günü hayata gözlerini yumdu. Karacaahmed’deki aile mezarlığında toprağa verildi.

fehmi_tokay’ın musiki sanatı ile tanışması ve ilişkisi çok erken yaşlarda başladı.. Babası Hüsnü Bey amatör, fakat güzel keman çalan bir musikişinastı. Uzun yıllar Yeniköylü Hadi Bey’den ders almıştı. Evinde sık sık toplantılar yapar, bu toplantılara Kemal Niyazi Seyhun, Kemani Ağa, Ali Rıfat Çağatay, Salih Benli, Udi Nevres Bey, Samih Rifat, Hanende Hüsamettin Bey gibi kimseler katılırdı. Bu toplantılara katılan fehmi_tokay, farkına varmadan birçok eseri öğrenmişti.

1919 yılında üniversiteyi bitirdiği zaman babasının teşviki ile komşusu olan ve evinde musiki dersleri veren, babasının da hocası olan Hadi Bey’den yararlanarak dini ve dindışı olmak üzere bir hayli eser öğrendi. Özellikle durak, ilahi savt, tevşihler geçti. Dini musiki alanında ilk eserini 1914 yılında besteledi. “Gülle hembezm-i visaliz gerçi har olsak da biz” güfteli tahirbuselik şarkısının besteleniş tarihi ise 1913 tür. Tekkelere devam eden babası, her gittiği yere oğlunu da götürür, onun iyi bir musiki terbiyesi almasına zemin hazırlardı. Böylece her iki musiki dalında pek çok sanatkarı tanıdı; bu sanatkarlardan iyi bir uslub kazandı.

Zevkli ve usta bir musikişinas olmasına rağmen nota öğrenmedi. Eserlerini başkaları notaya almıştır. Kısa sürede ve pek genç yaşında çevresinde isim yaptığı için, çağdışı ustalardan takdir ve teşvik gördü. Rauf Yekta Bey’den yararlanmıştır.Musikinin dışında Yenişehirli Ferit Efendi’den edebiyat ve tasavvuf dersleri alarak edebi bilgi ve zevkini ilerletti, dini bilgisini derinleştirdi. Bu bilgi ve kültürün kendisine büyük yararı olmuş, dini ve din dışı eserlerine güfte seçme ustalığını kazandırmıştır.

Görevli olarak bulunduğu illerde de boş durmadı.Buralarda musiki dernekleri kurdu, kurdurdu, çalıştı, hevesli gençlere dersler verdi. Her gittiği yerde musiki sanatımızın tanınmasına ve yaygınlaşmasına gayret etti.

Son derece alçak gönüllü, iddiasız, nazik, güleryüzlü ve terbiyeli bir kimseydi. Kendisini yaşlılık dönemlerinde tanımış olmamla birlikte çok güzel bir uslubla okur, okuduğunu dinletirdi. Eserlerinde makam ve usullerin kusursuz bir şekilde kullanılması sebebi ile kolayca notaya alınırdı. Hafızasında sakladığı dini ve dindışı eserlerin çokluğunu kendisini tanıyanlar bilirler. Bir gün Mesud Cemil’in de bulunduğu bir toplantıda musikimizin geleneklerinden söz ediliyordu. Mesud Cemil çargah makamının musikişinaslarımızca kutsal sayıldığını, bunun Hz.Bilal’in ilk ezanı bu makamdan okumuş olmasına bağlandığını ve bu yüzden dindışı eser bestelenmediğini söylemişti. Bunun üzerine fehmi_tokay, “İzin verir misiniz üstadım?” diyerek bu makamdan ve dindışı olarak sekiz on eser okumuştu.

Müstear makamından çok güzel bir durak ile beş ilahi, dört semai, geri kalanı şarkı olmak üzere dini ve dindışı mahiyette yüzü aşkın eser bestelemiştir. Eserlerinin altmış kadarının notası Dr.Alaaddin Yavaşca’nın koleksiyonundadır. Zaten birçok eserini bu değerli musikişinasımız notaya almıştır. Nitekim, hastalanmadan bir gün önce yeni bir eserini notaya aldırtmak için Yavaşca’ya gelmiş ve vedalaşarak ayrılmıştır.

fehmi_tokay’ın eserlerinde geleneksel şarkı bestekarlığının bütün incelikleri bulunur. O da eski ustaların gittiği yoldan gitmekle birlikte, duyuş ve anlayış açısından bazı yenilikler yapmayı başarmıştır. Hiçbir eserinde günlük zevk ve amaçlara yönelik bir özellik yoktur.Güfte seçiminde de titizdir. Söz ve melodi uygunluğu dikkat çekecek kadar güzeldir.

Dr.M.Nazmi Özalp- Türk Musikisi Tarihi kitabından alınmıştır

  Araban-Beni beklettin yine mutad olarak
  Bayati-Benzemez kimse sana
  Bayati-Bir böyle güzel aşıka bilmem neler eyler
  Bayati-Bülbül gülün aşkı ile perişandı
  Bayati-Dinle cana sesimde aşk dile gelip çağırıyor
  Bayati-Gönlümün ilhamını gözlerinde buldumdu
  Bayati-İçte mest ol kim sunar sakiyi
  Bayati İlahi
  Bayati-Ummazdı gönül derdine derman
  Bayatiaraban-Neşenle baharınla gelip gönlüme doldun
  Bestenigar-Geçiyor ömrü hazin sadece canan diyerek
  Buselik-Aman cana beni şed et terahhüm eyle
  Buselik-Aşkınla yanan kalbimi bilmez gibi durma
  Buselik-Benden ayrı düştün artık bir teselli bulamazsın
  Buselik-Bir lahza bile benden uzak kalma sakın
  Buselik-Geçti bahar hazan erdi bu yerde
  Buselik-Gül yüzüne hasretim canımın cananısın sen
  Dilkeşhaveran-Bir görmek ile hüsnüne kıldın beni şeyda
  Dügah-Bir gün dökülür belki bu sinemdeki güller
  Dügah-İltifat etti gönül bezmine cana bu gece
  Ferahfeza-Bir gün sana sunsam şu kırık telli sazımla
  Ferahfeza-Mest ü bi tabım füsunkar işvelerden ey peri
  Ferahnak-Gitti başımdan hümanın sayesi
  Ferahnak-Kim derki teselli ararız
  Gülizar-Hasret taşarak yıktı bu bağrımdaki bendi
  Hicaz-Aşkı seninle tattı hicranla yandı gönül
  Hicaz-Ben gerçekten severim
  Hicaz İlahi
  Hicaz-Leyla diye bir afet için derbeder oldum
  Hicaz-Mey değilde sunduğun zehri cam olsun içir
  Hicaz-Terk et beni yetişir artık sende vefa yok
  Hisarbuselik-Nicedir katlanırım sabrederek hasretine
  Hüseyni-Koklat tenin gonca gül
  Hüseyni-Tutam yar elinden tutam
  Hüzzam-Gam çekme gönül nolsa baharın sonu yazdır
  Hüzzam İlahi
  Karcığar-İnleyen ah eyleyen biçare bir neydir gönül
  Karcığar-O ahu bakışlara bir anda kandın gönül
  Karcığar-Süzülür neşeyi sevda o güzel gamzelerinden
  Kürdilihicazkar-Çeşmani süzüp sen bana baktında ne buldun
  Mahur-Ahu zarı aşka uymuş
  Mahur-İçelim mey gibi buseleri mihnersiz
  Müstear Durak
  Neva-Ah meyi en gurile doldur ne durursun kadehi
  Neva-Bir gonca gülün uğruna bülbül heder oldu
  Neva-Çaldığın nayın nevası perdesi tizi pesi
  Neva-Hakisar etdin beni çok firkatinle nazenin
  Neva-Sonbahar oldu deyip yazla kışa
  Nihavend-Gün olurki sonbaharın hüznü lal eyler beni
  Nihavend-Gurbet elde her akşam battı bağrımda güneş
  Nişaburek-Açıldı bahçede güller
  Nişaburek-Kendim yanarım derdime gayre zararım yok
  Rast-Aşka düşmek iptiladır firkati hem çok bela
  Rast-Bir bakışla bağladın zülfüne şeyda dili
  Rast-Gönlümün eshar içinde gül gibi dildarı var
  Rast İlahi
  Rast-Sagarda değil saki i zibada gözüm yok
  Saba-Ey badı saba bağrıma es defi gam eyle
  Saba-Gün doğdu gönül beklemede cilve i yarı
  Saba İlahi
  Segah-Hey açan sinemde her gün gamzesiyle başka dağ
  Segah-Kaç kerre dolaştıktı kuş uçmaz gecelerde
  Segah-Kırdın ümmidimi yıktın şu gönül lanesini
  Suzidil-Permanelere suz i dilin
  Suzinak-Bıktım taşımaktan şu yanan kalbimi
  Şedaraban-Sevmek de uzun sürmese bir mevsime dolsa
  Şehnaz-Ne neyim var ne meyim var
  Tahir-Dam ı aşka düştü divane gönlüm
  Tahir-Gönül vermişken el çektim güzelden
  Tahirbuselik-Düştü gönlüm bir kerre
  Tahirbuselik-Gülle hem bezmi visaliz gerçi har olsak da biz
  Tahirbuselik-Sensizse bütün neşesi ömrün keder olsun
  Uşşak-Bir tek bakışın sihrine yandın deli gönlüm
  Uşşak-Çılgınca kucaklaşmadan artık hazer eyle
  Uşşak-Gelmedin bir kerreden mada neden
  Uşşak-Gördümse seni ruhuma gir oy demedim
  Uşşak İlahi
  Uşşak Nefes
  Uşşak-Sevdiğim sevdim seni ben saklamam
  Uşşak-Sevenleri sevsende sitemkar olma gönül
 
Derneğimiz,
11 Nisan 2013 Perşembe akşamı saat 20.30'da Selâhattin Akçiçek Konser Salonu'nda (KONAK) bir konser verecektir. Şef. Özgen KÜÇÜKGÖKÇE yönetiminde gerçekleşecek konserimize tüm musiki severleri bekliyoruz. Konser halka açıktır.
Etkinlikler
Yaşlıya Saygı Haftası
24 Mart Perşembe akşamı Karabağlar Belediyesi etkinlikleri kapsamında, Yaşlıya Saygı Haftası konseri gerçekleştirildi.
devamı...
Güzel Sözler

Her gönül bir şarkı söyler.

Şarkılarımız bizim romanlarımızdır.

Ahmet Hamdi TANPINAR

 
Esendere Kültür Sanat Derneği ESDER Resmi sitesidir.
Sitenin tüm içeriği Şenay SARIGÖZOĞLU tarafından hazırlanmaktadır.
55/75 Sokak 19/B Esenyalı - İZMİR
Telefon : 0 232 248 00 53 - GSM : 0 535 470 67 41 - Mail: info@eksd.org.tr
Web Tasarım İzmir, Google Reklam İzmir ReklamTurk   
Balçova İZMİR